You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



https://www.nvrislam.net/index.php?j=tote&post=8376
НИЕТІ (نِيَّةٌ) ДҰРЫС КІСІНІ АЛЛА ӨЗІ ҚОРҒАЙДЫ, ӘР АДАМ ӨЗ НИЕТІНІҢ ТҰТҚЫНЫ

ниет сөзі نِيَّةٌ НЯХ деген үш сөзден тұрады, бұндағы нұн әрібі нұрАллаһ яғни Алланың нұры дегенді білдіреді. Ал, я әрібі ядуллах яғни Алланың қолы дегенді білдірсе, ха әрібі хидаятуллах яғни Алланың хидаяты деген мағынаны білдіреді. Ниет дегеніміз жан-рухтан соғатын бір қоңыр жел, салқын самал. Нақышбанд сопылық тәриқатының әйгілі әулиесі шаһ Бахаудин Нақышбанд хазірет осылай дер. Ниет аса маңызды, өте құдіретті нәрсе, себебі ниетте Алланың нұры бар, Алланың құдірет қолы бар, Алланың хидаяты бар, сондықтан, істің ақырғы нәтижесін басында жасаған ниетіміз белгілейді. Яғни әр адам өз ниетінің тұтқыны. Адамның жан тазалығы да оның ниетінен көрініп тұрады, егер ниетіміз түзелсе, барлығы түзеледі. Кейбір адамдар көп құлшылық қылады, көп жақсылық істейді, бірақ істерінің арты қайырлы болмайды. Себебі, оның ісі дұрыс сияқты көрінгенімен, бірақ оның ниеті дұрыс емес еді, оның ниетінде мәлім ақаулар бар, онда нәпсінің ықпалы күшті. Исламда амалдан бұрын ниет маңызды, сондықтан әулиелер, 'жақсы ниетпен басталған іс жақсылықпен, жаман ниетпен басталған іс жамандықпен ақырласады, бұл бір тәбиғи заңдылық' дейді. Әйгілі әулие Мәуләнә Руми хазірет, 'ниет аса күшті нұрға ұқсайды, ол сені жұтқалы келе жатқан айдағардың көзін ағызып жіберер' дейді. Демек, ниетіңіз дұрыс болса, сізге ештеңе тисе алмайды, зиянкестік жасай алмайды, алдай алмайды. Яғни Алла ниеті дұрыс құлын өзінің қасиетті қолымен қорғайды. Қиналу, зиян тарту, алдану, қате жолға түсіп кету, қыңыр адамдарға еріп алу сынды істер, көбінесе біздің ниетіміз дұрыс болмағандықтан туылады. Сондықтан бірер іс істегенде ең әуелі, 'бұндағы менің ниетім не өзі' деп, өзіңізге сұрақ қойыңыз. Ал егер осы сұраққа дұрыс жауап бере алсақ, сонда ісіміз қайырлы болар, және сауапқа толар. Бір хадисте былай делінер. Мәлім адамдар бар болып, олар дүниеде көп амал етіп кетпейді, бірақ сүйте тұра ақиретте өте зор сауаптарға жетеді. Ал тағы бір топ адамдар бар болып, олар осы дүниеде көптеген амалдар істейді, бірақ ақиретте сауапқа жете алмайды. Себебі олардың ниеттері ұқсамайтын еді, біріншісінің амалы аз болғанымен, жақсы ниеті көп еді. Ал екіншісінің жақсы амалы көп болғанымен, ниеті дұрыс емес еді. Демек екінші адам нәпсісі үшін шапқылап, босқа шаршап жүр. Бұл адам осы дүниедегі нәпсілік ниетіне жетеді, бірақ ақиретте ештеңеге жете алмайды. Жұрт ол адамды мақтайды, бәрекелді айтады, ол да көксеген нәпсілік арманына жетеді, бірақ ниет дұрыс болмағандықтан ақиретке ештеңе қалмайды. Адамды аспанға ұшыратын да, терең құзға лақтыратын да осы ниет еді. Ниеті дұрыс адам мың шайтанның арасында жүрсе де адаспайды, ал ниеті қате адам әулиелердің арасында жүрсе де, дұрыс жол таппай сенделеді, оның қате ниеті оның жүрек көзін перделеп тастайды. Ниеті дұрыс кісі білімімен байлығы болмаса да, асқан ғұламамен атақты байдың сауабын тауып жүре береді. Тіпті олардан асып кетеді, себебі ол адам ниет атты осыбір аса құдіретті күшті дұрыс қолдана білетін еді.

نيەتى (نِيَّةٌ) دۇرىس كىسىنى اللا ءوزى قورعايدى، ءار ادام ءوز نيەتىنىڭ تۇتقىنى

نيەت ءسوزى نِيَّةٌ نياح دەگەن ءۇش سوزدەن تۇرادى، بۇنداعى نۇن ءارىبى نۇراللاھ ياعني اللانىڭ نۇرى دەگەندى بىلدىرەدى. ال، يا ءارىبى يادۋللاح ياعني اللانىڭ قولى دەگەندى بىلدىرسە، حا ءارىبى حيداياتۋللاح ياعني اللانىڭ حيداياتى دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى. نيەت دەگەنىمىز جان-رۋحتان سوعاتىن ءبىر قوڭىر جەل، سالقىن سامال. ناقىشباند سوپىلىق ءتاريقاتىنىڭ ايگىلى اۋليەسى شاھ باحاۋدين ناقىشباند حازىرەت وسىلاي دەر. نيەت اسا ماڭىزدى، وتە قۇدىرەتتى نارسە، سەبەبى نيەتتە اللانىڭ نۇرى بار، اللانىڭ قۇدىرەت قولى بار، اللانىڭ حيداياتى بار، سوندىقتان، ءىستىڭ اقىرعى ناتيجەسىن باسىندا جاساعان نيەتىمىز بەلگىلەيدى. ياعني ءار ادام ءوز نيەتىنىڭ تۇتقىنى. ادامنىڭ جان تازالىعى دا ونىڭ نيەتىنەن كورىنىپ تۇرادى، ەگەر نيەتىمىز تۇزەلسە، بارلىعى تۇزەلەدى. كەيبىر ادامدار كوپ قۇلشىلىق قىلادى، كوپ جاقسىلىق ىستەيدى، ءبىراق ىستەرىنىڭ ارتى قايىرلى بولمايدى. سەبەبى، ونىڭ ءىسى دۇرىس سياقتى كورىنگەنىمەن، ءبىراق ونىڭ نيەتى دۇرىس ەمەس ەدى، ونىڭ نيەتىندە ءمالىم اقاۋلار بار، وندا ءناپسىنىڭ ىقپالى كۇشتى. يسلامدا امالدان بۇرىن نيەت ماڭىزدى، سوندىقتان اۋليەلەر، 'جاقسى نيەتپەن باستالعان ءىس جاقسىلىقپەن، جامان نيەتپەن باستالعان ءىس جاماندىقپەن اقىرلاسادى، بۇل ءبىر ءتابيعي زاڭدىلىق' دەيدى. ايگىلى اۋليە ءماۋلانا رۋمي حازىرەت، 'نيەت اسا كۇشتى نۇرعا ۇقسايدى، ول سەنى جۇتقالى كەلە جاتقان ايداعاردىڭ كوزىن اعىزىپ جىبەرەر' دەيدى. دەمەك، نيەتىڭىز دۇرىس بولسا، سىزگە ەشتەڭە تيسە المايدى، زيانكەستىك جاساي المايدى، الداي المايدى. ياعني اللا نيەتى دۇرىس قۇلىن ءوزىنىڭ قاسيەتتى قولىمەن قورعايدى. قينالۋ، زيان تارتۋ، الدانۋ، قاتە جولعا ءتۇسىپ كەتۋ، قىڭىر ادامدارعا ەرىپ الۋ سىندى ىستەر، كوبىنەسە ءبىزدىڭ نيەتىمىز دۇرىس بولماعاندىقتان تۋىلادى. سوندىقتان بىرەر ءىس ىستەگەندە ەڭ اۋەلى، 'بۇنداعى مەنىڭ نيەتىم نە ءوزى' دەپ، وزىڭىزگە سۇراق قويىڭىز. ال ەگەر وسى سۇراققا دۇرىس جاۋاپ بەرە الساق، سوندا ءىسىمىز قايىرلى بولار، جانە ساۋاپقا تولار. ءبىر حاديستە بىلاي دەلىنەر. ءمالىم ادامدار بار بولىپ، ولار دۇنيەدە كوپ امال ەتىپ كەتپەيدى، ءبىراق سۇيتە تۇرا اقيرەتتە وتە زور ساۋاپتارعا جەتەدى. ال تاعى ءبىر توپ ادامدار بار بولىپ، ولار وسى دۇنيەدە كوپتەگەن امالدار ىستەيدى، ءبىراق اقيرەتتە ساۋاپقا جەتە المايدى. سەبەبى ولاردىڭ نيەتتەرى ۇقسامايتىن ەدى، ءبىرىنشىسىنىڭ امالى از بولعانىمەن، جاقسى نيەتى كوپ ەدى. ال ەكىنشىسىنىڭ جاقسى امالى كوپ بولعانىمەن، نيەتى دۇرىس ەمەس ەدى. دەمەك ەكىنشى ادام ءناپسىسى ءۇشىن شاپقىلاپ، بوسقا شارشاپ ءجۇر. بۇل ادام وسى دۇنيەدەگى ناپسىلىك نيەتىنە جەتەدى، ءبىراق اقيرەتتە ەشتەڭەگە جەتە المايدى. جۇرت ول ادامدى ماقتايدى، بارەكەلدى ايتادى، ول دا كوكسەگەن ناپسىلىك ارمانىنا جەتەدى، ءبىراق نيەت دۇرىس بولماعاندىقتان اقيرەتكە ەشتەڭە قالمايدى. ادامدى اسپانعا ۇشىراتىن دا، تەرەڭ قۇزعا لاقتىراتىن دا وسى نيەت ەدى. نيەتى دۇرىس ادام مىڭ شايتاننىڭ اراسىندا جۇرسە دە اداسپايدى، ال نيەتى قاتە ادام اۋليەلەردىڭ اراسىندا جۇرسە دە، دۇرىس جول تاپپاي سەندەلەدى، ونىڭ قاتە نيەتى ونىڭ جۇرەك كوزىن پەردەلەپ تاستايدى. نيەتى دۇرىس كىسى بىلىمىمەن بايلىعى بولماسا دا، اسقان عۇلامامەن اتاقتى بايدىڭ ساۋابىن تاۋىپ جۇرە بەرەدى. ءتىپتى ولاردان اسىپ كەتەدى، سەبەبى ول ادام نيەت اتتى ءوسىبىر اسا قۇدىرەتتى كۇشتى دۇرىس قولدانا بىلەتىن ەدى.

#қазақ #тәриқат #салауат #әулие #ислам #дін #сопылық #пайғамбар #құран #салауат #Kazakhstan #иман #islam #salawat #sufism #Қазақстан #naqshbandi #maulana #rumi #руми #мәуләнә #iman #sufi #muhammad #ораза
nvrislam.net
instagram.com/nvrislami


سىلتەمە: https://www.nvrislam.net/index.php?j=tote&post=8376